Indietro

ⓘ Fransa




                                               

Arrondissement de ła Fransa

Arrondissement departementałi – ingrupamenti de pì comuni drento de sìngułi departementi. Arrondissement marìtemi – xone de influensa de łe prefeture marìteme so ła costa fransexa. Arrondissement munisipałi – divixion interiori de racuanti grandi comuni. Wikimedia Commons el detien imàjini o altri file so Arrondissement de ła Fransa

Fransa
                                     

ⓘ Fransa

Ła Fransa, ufisialmente Repùblica françexe ła xe un stato de lEoropa oçidentałe. Ła confina a nordest co el Belzo, el Lusenburgo e ła Xermania, a est co ła Svisera, a sudest co ła Itàlia e co Mònaco, a sudovest co Andora e ła Spagna.

                                     

1. Zeografia

El teritorio fransexe el ga na superfisie de 547 030 km².

Morfołoxìa

A nord e a ovest, onde che ła Fransa ła xe bagnada dal Mar del Nord, ła Manèga e lOseano Atlàntico, se cata de łe pianure costiere.

In mezo se cata altre rejon ełevae, cofà el Masicio Sentrałe o łe montagne dei Vosgi, e vasti bazini fluviałi cofà qûełi de ła Łoira, del Ròdano, de ła Garona de ła Sena.

A sud ła Fransa ła xe bagnada dal Mediteràneo. Se cata łe caene montagnoze dei Pirenei a sudovest de łe Alpi a sudest. Inte ła caena de łe Alpi se cata el Mont Bianco 4 810 m, che el sconfina anca in teritorio tałian: el xe ła sima pi alta de łe Alpi e una de łe pi alte de Eoropa.

Anbienti naturałi

Ła Fransa ła ga na anpia varietà de paesagi: ła va co ła banda nord-osidentałe rento a làrea eoropea-atlàntica invesse a sud del masicio sentrałe e a oest de łe Alpi el prexenta un paesagio tipicamente mediteràneo.

                                     

2.1. Storia Antighità

I confini de ła Fransa moderna i coinside tanto co cûełi de lantigo teritorio de ła Gałia, abitada dai Gałi, na popołasion seltega. I Gałi i xe stai sotomesi inte el I secoło AC dai Romani, co i cuałi i se ga fondesto adotando lenguajo e cultura. Anca el Cristianesimo el ga tacà łe so raìxe, inte el II e III secoło DC.

Łe frontiere orientałi de ła Gałia, łongo el Reno, łe xe stae invadeste da łe tribù xermaneghe inte el IV secoło, prinsipalmente dai Franchi, dai cuałi el riva lantico nome de Francie. Anca se ła monarchìa fransexe ła vien tante volte datada al V secoło, lexistensa continua de ła Fransa cofà entità a sé stante ła scumissia col IX secoło e ła divixion de lInpero Franco de Carlomagno inte na banda orientałe e una osidentałe: ła banda orientałe ła połe èsar vista cofà el scumisio de qûeła-ła che uncuò ła xe ła Xermania, qûeła-ła osidentałe cofà ła Fransa.

I disendenti de Carlomagno i ga goernà ła Fransa fin al 987, quando Ugo Capeto, duca de Fransa e conte de Parigi, el xe stà incoronà re de Fransa. I so disendenti i ga scumissià ła dinastìa dei Capetinji, che i ga goernà ła Fransa fin al 1792.

                                     

2.2. Storia Modernità

Inte el 1789, co ła Revołusion Fransexe, el xe scumisià un perìodo de canbiamenti senpre pi radicałi che ga portà ła fondasion de na repùblica. Napoleone Bonaparte el ga ciapà el controlo de la Republica inte el 1799, autoproclamandose Inperador inte el 1804. Le so armade le se ga inpegnà in diverse guere in tuta Europa, le ga conquistà tante nasion e fondà regni novi, guidài dai familiari de Napoleon. A sèvito de la so sconfita inte el 1815, in Fransa i ga restaurà la monarchia, pi tardi abolìa lejislativamente e sostituìa da la Seconda Republica francese. La Seconda Republica la xe finìa quando so neódo del primo Inperador, Luigi Napoleon Bonaparte, el xe sta eleto Presidente e el ga proclamà un Secondo Inpero. Manco anbizioso de so zio, el secondo Napoleon el xe stà anca lu spodestà, e la Republica la xe tornà par la tersa olta.

Anca se la venzùo inte la Prima e inte la Seconda guera mondial, la Fransa la ga patìo gravi perdite in termini de vite, inpero, benèssere, forsa laoro e grado de nasion dominante. Dal 1958, la ga costruìo na democrassia presidensial che no ga cedesto a le instabilità sperimentàe inte i presedenti regimi parlamentari.

Nei ultimi deceni, la riconciliasion e la cooperasion de la Fransa co la Xermania la se ga rivelà sentrale par lintegrasion econòmega de lEuropa.



                                     

3.1. Ordenamento del stao Sudivision ministrative

La Franza la xe divisa in 13 rejon regioni in francese région.

Le rejon le xe divise uncora in 100 departementi in francese départements, de questi 4 i xe de oltramar. I "departementi doltremar" i xe ex-cołonie che dese i gode de un status simiłe a qûeło de ła Fransa Eoropea o "metropułitana". I xe considerai na part de ła Fransa pitosto che teritori indipandenti. I departementi i xe numarai e i numari i vien doparai par esenpio par i codeghi postai o le targhe de le machine.

I departementi i xe ulteriormente sudivisi in 342 zone in francese arrondissements.

                                     

3.2. Ordenamento del stao Teritori de oltramar

I "paexi e teritori doltramar" i fa part de ła Repùblica fransexe, ma no i xe part del teritorio eoropeo de ła Repùblica o de làrea fiscałe de lUE. I continua a uxar el Franco fransexe del pacifico CFP cofà vałuta, che nol xe stà influensà da ła sostitusion del Franco co leuro intel 2002.

Łe "cołetività teritoriałi" łe ga un status a metà intra i departementi doltramar e i teritori doltramar.

Ła Fransa inoltre, ła mantien el controło su numaroxe ìzołete de lOsèano Pasìfego de lOsèano Indian, conprexe Bassas da India, Ìxoła Clipperton, Ìxoła Eoropa, Ìxołe Glorioxo, Ìxoła Juan de Nova, Ìxoła Tromelin.

                                     

3.3. Ordenamento del stao Partecipasion a organixasion sovrastatatałi

Ła Fransa la xe uno dei sinque menbri permanenti del Consejo de Sicuressa de le Nasion Unìe.

El xe uno dei menbri fondatori de lUnion Eoropea UE.

Ła Fransa ła xe menbro anca de: Consejo dEoropa, Banca eoropea par ła recostrusion e el sviłupo EBRD, NATO, Organixasion par ła Cooperasion e el Sviłupo Econòmego OCDE, OSCE.

                                     

3.4. Ordenamento del stao Sità prinsipai

Le principai cità de la Franza le xe: Aix-en-Provence, Ajacio, Albi, Amiens, Angers, Angouleme, Bastia, Belfort, Besanzon, Bordeaux, Brest, Caen, Calais, Cannes, Carcassonne, Charleville-Mézières, Clermont-Ferrand, Colmar, Dijon, Dunkerque, Evreux, Grenoble, La Rochelle, Le Havre, Le Mans, Lille, Łimoges, Lion, Marseja, Metz, Montpellier, Mulhouse, Nancy, Nantes, Nizza, Nîmes, Orléans, Pariji, Perpignan, Poitiers, Quimper, Reims, Rennes, Roubaix, Rovan, Saint-Étienne, Saint-Nazaire, Strasburgo, Tarbes, Tołon, Tołoxa, Tourcoing, Tours e Valence.

                                     

4.1. Popołasion Etnie

La mazor parte de la popolasion francese la xe costituia da fransexi, ma ghe xe anca numarose minoranze etneghe: i provenzai, inte el sud-est del paese la Provenza, i catelani inte el Rossegion, i baschi in Vascogna, i bretoni inte la penìzoła de ła Bretagna e i corsi, inte lìzoła de la Còrsega.

                                     

4.2. Popołasion Rełijon

El goerno fransexe nol mantien statistiche su ła rełijon. El CIA World Factbook del 2003 lełenca łe rełijoni in Fransa cofà:

  • Catòlisi Romani 83-88%
  • Protestanti 2%
  • no afiłiai 4%.
  • Ebrei 1%
  • Musulmani 5-10%

Comunque, inte un sondaggio del 2003 el 41% dixe che lexistensa de Dio ła xe "escluxa" o "inprobabiłe". El 33% el diciara che el tèrmine "àteo" li descrive bastansa o puito, invesse el 51% el se diciara "Cristian". Quando interogai su ła so rełijon, el 62% el ga rispondesto Catòłego Roman, el 6% Musulman, el 2% Protestante, l1% ebràego, el 2% "altre rełijon", el 26% "nisuna rełijon" e l1% el se ga rifiutà de rispondar. Ła discrepansa intra el nùmaro de "àtei" 41% e el nùmaro de "nisuna rełijon" 26% el połe èsar atribuìo a persone che łe se sente culturalmente vissine na rełijon, i va drio ai so vałori morałi łe so tradision, ma difisilmente łe crede in Dio.

In Fransa ła existe na forte distinsion intra rełijon e vita siviłe. La rełijon ła xe considerà fà un fato privà. I fransexi in xenerałe i se opone al poder clericałe e ła so influensa inte-ła połìtica. El fondamentałismo islamego el xe considerà na reałe menaza par ła coexion de ła società fransexe, onde che el comunitarismo nol xe acetà.

A sèvito de ła "Dichiarasion dei diriti de lomo e del sitadin" del 1789, ła Fransa ła garantise ła łibartà de rełijon cofà dirito costitussionałe. Na łeje del 1905, el Concordat, ła istituise ła separasion de Ceza e Stato e ła proibise al goerno de riconòsar, stipendiar o susidiar ogni rełijon. Inte-ła situasion presedente, stabiłìa inte-l1801-1808, el Stato el sostegnéa ła Ceza catòłica, ła Ceza łuterana, ła Ceza calvinista e ła Rełijon ebràega e ła fornìa linsegnamento scołastego de łe sudìte.



                                     

4.3. Popołasion Lengue

La lengua uficial la xe el francese. Le lengue rejonai le vien indesso insignae in algune scołe, anca se el francese el resta lunega łengua ufisial in doparamento dal goerno, local o nazional.

Existe difarenti łengue łocai, ma el goerno francese e el sistema scolastego i ghe ne ga descorazà el doparamento fin a poco tenpo fa.

                                     

5. Economia

In tel xenaro 1999 ghe xe stada lintrodusion de lEuro, sevia intel 2002 dal ritiro da ła sircołasion del Franco. Ancuò, la Fransa ła xe in prima fiła tra i Stati eoropei che serca de sfrutar el slancio dato da lunion monetaria par portar vanti la creasion de un aparato polìtego, de difesa de sicuressa europeo piassè unificà e eficace. I "paexi e teritori doltramar" i continua a uxar el Franco fransexe del pacifico CFP cofà vałuta.

Ła Fransa ła xe menbro del G8.

                                     

6. Linganbi foresti

  • FR Sito uficial del Goerno
  • FR Assemblée Nationale - Lassenblea nassional francese
  • FR Sito uficial de luficio del Presidente francese - El Palasso de lEliseo
  • FR El senado francese
  • IT Scheda de la Fransa dal sito Viaggiare Sicuri - Sito curà dal Ministero dei Esteri e da lACI
  • FR Sito uficial del servisio pubbico francese - Contien tanti link a diverse istitusion e ministrassion
  • Portałi
  • Portałe de Eoropa
  • |
                                     
  • Nord - Pas - de - Calais ciamà anca Nord, ła xera stada fin al 2016 na rejon de ła Fransa setentrionałe. El xe divixo in du departementi e el so capòłogo el xe Lille
  • el departemento de ła Corsega setentrionałe inte ła rejon de ła Corsega Fransa sede de sotoprefetura departementałe arrondissement de Corte Abitanti
  • A Nova Fransa a iera un teritorio de a Mèrica del Nord cołonisado dai Fransesi inte łi secołi XVI, XVII e XVIII. Inte el momento de ła so masima espansion
  • Luigi XV, fioło del delfin de Fransa Luigi e de Maria Giuseppina de Sasonia. Fradeo del re decapità, Luigi XVI, el xe sta re de Fransa dal 1815 al 1824.
  • abitanti del departemento de Orne che el fa parte del rejon Normandia in Fransa Abitanti censii Altri progetti Wikimedia Commons Wikimedia Commons el detien
  • abitanti del departemento de Orne che el fa parte del rejon Normandia in Fransa Abitanti censii Altri progetti Wikimedia Commons Wikimedia Commons el detien
  • abitanti del departemento de Orne che el fa parte del rejon Normandia in Fransa Abitanti censii Altri progetti Wikimedia Commons Wikimedia Commons el detien
  • abitanti del departemento de Orne che el fa parte del rejon Normandia in Fransa Abitanti censii Altri progetti Wikimedia Commons Wikimedia Commons el detien
  • abitanti del departemento de Orne che el fa parte del rejon Normandia in Fransa Abitanti censii Altri progetti Wikimedia Commons Wikimedia Commons el detien
  • abitanti del departemento de Orne che el fa parte del rejon Normandia in Fransa Abitanti censii Altri progetti Wikimedia Commons Wikimedia Commons el detien

Anche gli utenti hanno cercato:

...